Konsumenci tracą optymizm. Ceny coraz mocniej obciążają domowe finanse

lewiatan.org 8 godzin temu
Zdjęcie: mariusz19


Komentarz Mariusza Zielonki, głównego ekonomisty Lewiatana

Nastroje konsumentów pozostają słabe. Bieżący wskaźnik ufności konsumenckiej obniżył się z −14 do −14,2 i jest najniższy od maja 2025 r. Wskaźnik wyprzedzający poprawił się minimalnie, z −10,6 do −10,4. Po październikowym tąpnięciu nastroje nie odbiły, a ich pogorszenie zaczyna przenosić się z oceny gospodarki na ocenę własnego portfela.

Miesiąc temu konsumenci martwili się przede wszystkim o kraj, a swoją sytuację finansową oceniali bez zmian. W listopadzie to się zmienia. Ocena zmian sytuacji finansowej gospodarstwa domowego w ostatnich 12 miesiącach spadła z −7,3 do −8,1, a ocena obecnej sytuacji finansowej z 31,3 do 29,8. Obie są najgorsze od sierpnia 2025 r. Ocena sytuacji gospodarczej kraju pozostała na najniższych od dawna poziomach: perspektywy na najbliższy rok bez zmian na −25,3, ostatnie 12 miesięcy −29,7.

Największa zmiana dotyczy cen. Wskaźnik oceny wzrostu cen w ostatnim roku skoczył z 55,4 do 58,8 i jest najwyższy od września 2025 r. To paradoks, bo inflacja spadła w październiku do 3,5%. Gospodarstwa domowe oceniają jednak ceny po zakupach produktów, za które płacą najczęściej: jedzenie, rachunki i usługi. Tańsze paliwo na stacjach to efekt obniżonego VAT i akcyzy, a nie spadku kosztów życia. Oczekiwania na kolejny rok nieco się obniżyły (z 26,3 do 25), więc obawy przed przyszłą inflacją na razie nie narastają.

Lepiej wygląda rynek pracy. Obawy przed wzrostem bezrobocia zmniejszyły się do poziomu z września, co pasuje do stabilnej od czerwca stopy bezrobocia na poziomie 5,8%. Ludzie nie boją się utraty pracy, ale widzą, iż ich płace rosną coraz wolniej, a ceny w sklepach nie spadają.

Dla konsumpcji to sygnał ostrzegawczy przed świętami. Gotowość do dużych zakupów w najbliższych miesiącach spadła z −24,9 do −28,2, najniżej od października 2025 r. Jednocześnie konsumenci nie planują więcej oszczędzać, bo wskaźnik przyszłych oszczędności obniżył się z 13,5 do 12,1. Gospodarstwa domowe nie zaciskają pasa, ale odkładają większe wydatki. Spodziewamy się, iż sprzedaż detaliczna w IV kwartale będzie rosła umiarkowanie, a świąteczne zakupy będą ostrożniejsze niż przed rokiem.

Badanie przeprowadzono przed decyzją rządu o zamrożeniu cen gazu dla gospodarstw domowych w 2027 r. Ta informacja może w grudniu nieco poprawić nastroje, ale nie zmieni tego, iż od stycznia wraca pełny VAT na paliwa, a inflacja według prognoz NBP i Komisji Europejskiej przyspieszy powyżej 4%.

Więcej komentarzy ekonomicznych w serwisie społecznościowym X, na profilu naszego eksperta Mariusza Zielonki, https://x.com/MariuszZielon11

Konfederacja Lewiatan

Idź do oryginalnego materiału