10 miesięcy temu
Związkowa Alternatywa przedstawia pakiet propozycji, które mogą realnie zmienić sytuację na polskim rynku pracy. Nasze postulaty dotyczą zarówno likwidacji umów śmieciowych, jak i radykalnego wzmocnienia Państwowej Inspekcji Pracy (PIP), która dziś jest instytucją w dużej mierze martwą i nieskuteczną.
1. Likwidacja umów śmieciowych – czas na etaty
Na koniec 2024 roku w Polsce ponad 2,4 mln osób pracowało na podstawie umów cywilnoprawnych, co stanowiło około 20% wszystkich zatrudnionych. Ta grupa doświadcza dyskryminacji z powodu braku dostępu do płatnych urlopów, prawa do chorobowego czy okresu wypowiedzenia – praw, które gwarantuje Kodeks pracy.
Związkowa Alternatywa postuluje wprowadzenie obowiązku automatycznego przekształcania takich umów w etaty, co zagwarantowałoby pracownikom stabilność zatrudnienia, ochronę wynikającą z Kodeksu pracy i wyższe bezpieczeństwo socjalne.
2. Więcej kompetencji i pieniędzy dla PIP
Państwowa Inspekcja Pracy, pozbawiona środków i realnych narzędzi, w praktyce nie zwalcza patologii rynku pracy. Dlatego domagamy się radykalnego zwiększenia wydatków budżetowych na PIP i przyznania jej nowych uprawnień – w tym prawa do zamiany śmieciówek na etaty oraz udziału inspektorów pracy w komisjach antymobbingowych. PIP powinna być instytucją zdolną do natychmiastowej reakcji na przypadki dyskryminacji, mobbingu czy niepłacenia pensji na czas.
3. Związkowcy jako inspektorzy pracy – więcej kontroli, mniej bezkarności
Aby wzmocnić pozycję związków zawodowych i zwiększyć skalę kontroli w zakładach pracy, postulujemy uczynienie przedstawicieli związków zawodowych inspektorami PIP. W praktyce oznaczałoby to, iż w razie stwierdzenia naruszeń związkowiec-inspektor mógłby nakazać wypłatę zaległych pensji, usunąć uchybienia i ukarać nieuczciwego pracodawcę. Taki krok nie tylko zwiększyłby skuteczność ochrony pracowników, ale także częściowo odciążyłby samą PIP. To realny sposób, aby kontrola prawa pracy przestała być fikcją.
4. Służba mundurowa i dział prokuratorski w PIP
Wobec najbardziej brutalnych naruszeń prawa – mobbingu, rażącego łamania przepisów BHP czy niewypłacania wynagrodzeń – potrzebne są szybkie i zdecydowane działania. Dlatego postulujemy utworzenie w ramach PIP służby mundurowej oraz działu prokuratorskiego. Ich powołanie pozwoliłoby skutecznie ścigać przestępstwa przeciwko prawom pracownika.
Prawo pracy to najczęściej łamane prawo w Polsce. Bez radykalnego wzmocnienia Inspekcji Pracy i likwidacji śmieciówek, miliony ludzi będą dalej ofiarami bezkarnego działania patopracodawców. My mówimy dość: chcemy etatów, skutecznej PIP i szybkiego pociągania do odpowiedzialności sprawców naruszeń.
